Łódź, miasto awangardy konstruktywistycznej lat 20. XX wieku, rozpoczęła XXI stulecie od ogłoszenia  międzynarodowego konkursu architektonicznego na Specjalną Strefę Sztuki - nowoczesne muzeum, prowadzące szeroką działalność edukacyjną,  stanowiące pierwszy etap budowy nowego centrum kulturalnego miasta.

5 lipca 2008r. został ogłoszony werdykt sądu konkursowego, który za najlepszy projekt Specjalnej Strefy Sztuki uznał pracę niemieckich architektów z zespołu Charly’ego Möllera. Interesujące okazały się także inne nadesłane prace, przyznano dwie równorzędne drugie nagrody i wyróżnienia. 

Prace konkursowe oceniane były przez sąd konkursowy w składzie:

1. prof. nadzw. dr hab. inż. arch. Marek Pabich - Zastępca Dyrektora ds. Nauki i Rozwoju, Instytut Architektury i Urbanistyki, Politechnika Łódzka,
2. Gerhard Juergen Blum-Kwiatkowski - Dyrektor Museum of Modern Art w Hünfeld,
3. mgr inż. arch. Marek Lisiak - Dyrektor Wydziału Planowania Przestrzennego i Ochrony Zabytków Urzędu Miasta Łodzi, Architekt Miasta,
4. Roman Opałka - artysta,
5. mgr inż. arch. Roman Wieszczek - architekt, Sędzia Konkursowy SARP, Łódzka Okręgowa Rada Izby Architektów,
6. mgr inż. arch. Andrzej Walczak - architekt, Pełnomocnik Marszałka Województwa Łódzkiego
7. mgr Marek Żydowicz - Doradca Prezydenta, Konserwator Zabytków, Muzealnik

Sąd konkursowy powołał także ekspertów w osobach:

1. dr Krzysztof Cichoń - historyk, krytyk sztuki
2. Philippe Piguet - krytyk sztuki
3. Jarosław Suchan - historyk i krytyk sztuki, Dyrektor Muzeum Sztuki w Łodzi

Jury nagrodziło autorów za „czytelność formy wyróżniającej się z architektoniczno-urbanistycznego otoczenia oraz elastyczność rozwiązań funkcjonalnych niezbędnych we współczesnym muzeum; poszukiwanie przestrzenno-ekspozycyjnych relacji miedzy obiektem i otoczeniem; jednoznaczność i wyrazistość architektury obiektu jako znaku w przestrzeni miejskiej”.

Na tle innych prac projekt niemiecki wyróżnia przejrzystość i ascetyczność. Prostokątną bryłę właściwego budynku muzeum otacza szklana tuba. Dzięki temu na ścianach zewnętrznych mogą zawisnąć dzieła sztuki, a muzeum stanie się również uliczną galerią. Projekt muzeum sztuki wtedy odpowiada optymalnie jego funkcji, kiedy sam budynek usuwa się dyskretnie i stwarza przestrzeń na korzyść sztuki. Szklany cylinder jest przestrzenią nieskończoności. Idziemy z krawędzi światła do centrum sztuki. To istota sztuki w otulinie światła. Rozumiemy sztukę jako most między kulturami. Zaprojektowany budynek będzie miejskim punktem spotkań, który gościnnie przyjmie inne kultury.

Projekt zostanie zrealizowany na terenie dzisiejszych torów kolejowych, w najbardziej dynamicznym mieście w Polsce, doskonale nadaje się do pełnienia i symbolizowania roli nowego centrum w Nowym Centrum Łodzi. Poprzez swoją otwartość, wielokierunkowość, przezroczystość, jako miejsce przejścia i zatrzymania stanowi idealne pole dla uobecniania w nim sztuki dzisiejszej oraz do prowadzenia działalności edukacyjnej, archiwizującej, także komercyjnej jako pomocniczych wobec podstawowego zamierzenia - prezentowania aktualnego życia sztuki dziś, sztuki w jej aspekcie procesualnym, dialogującym, międzynarodowym, wielokulturowym, sztuki pozostającej w ruchu, jak i zatrzymanej w skupieniu.

Działania edukacyjne w ramach Specjalnej Strefy Sztuki będzie prowadzić Artpolis - nowatorskie centrum, jakiego nie ma nie tylko w Polsce, ale i w Europie. Wychodzimy z założenia, że poznawanie sztuki to poznawanie człowieka, budzenie wrażliwości na sztukę jest otwieraniem się na innych poszerzającym kompetencje do życia w społeczeństwie.

Spotkania w miejscu sztuki to czas święta i zabawy rozwijającej wrażliwość ludzi na siebie. Tak uczymy się, jak przez sztukę wyrażała się potęga ludzkiej myśli i wyobraźni, jakim szczególnym  rodzajem komunikacji jest sztuka. Efektem zdobycia takiej wiedzy będzie tworzenie się mądrzejszej, rozwiniętej wspólnoty.  Artpolis przygotuje widza do wejścia do świątyni sztuki (na wyższych piętrach), będzie miejscem wtajemniczania w jej arkana, poznawania bogatego języka artystycznego tworzonego przez homo sapiens od kilkunastu tysięcy lat. Panorama sztuki otwiera odbiorców na świat, pozwala poznawać zróżnicowanie kultur, w których przeglądamy się jak w lustrze, szukamy siebie, tego, co do nas przemawia.

Specjalna Strefa Sztuki stanie się czymś w rodzaju kalejdoskopu, przez który pół Europy patrzeć będzie na Świat.

Nowe wizualizacje Specjalnej Strefy Sztuki: